Cumartesi Anneleri’nin eyleminde avukat Murat Çelik’i darp ederek ters kelepçeyle gözaltına almakla suçlanan ikisi komiser beş polisin “zor kullanma yetkisinin sınırını aşmak” ve “kasten yaralama” suçlamasıyla yargılandığı davada yaklaşık 9 aydır polislerin savunmalarının ses kayıtları “bulunamıyor.”

Çelik’in avukatları tam dört kez ikinci duruşmada SEGBİS kaydıyla alınan polislerin savunmalarını istedi. Bilirkişi, “görüntünün olduğunu” ancak “sesin kaydedilmediğini” tespit etti. Dava Şubat’tan beri ilerlemiyor.

Semra Pelek

Cumartesi Anneleri'nin 8 Temmuz 2023'te Galatasaray Meydanı'nda düzenlediği 954. hafta eyleminde avukat Murat Çelik'i darp ederek ters kelepçeyle gözaltına almakla suçlanan ikisi komiser beş polisin yargılandığı dava, salon yetersizlikleri, duruşmaların geç başlaması ve hâkim değişikliği gibi adil yargılanma hakkına ilişkin sorunların gölgesinde yürüyor. Mahkeme, yaklaşık dokuz aydır polislerin davanın ikinci celsesinde verdiği savunmaların SEGBİS kayıtlarındaki ses bölümünü “bulamıyor”.

Davanın dördüncü duruşması, 9 Ekim’de İstanbul 76. Asliye Ceza Mahkemesi’nde görüldü. Hâkimin mazeretli olması nedeniyle duruşma, dosya üzerinden ve “aç-kapa” olarak bilinen yöntemle yapıldı. Murat Çelik’in avukatları, dosyanın geldiği aşamada görevli ve yetkili hâkimin huzurunda yargılamada ilerleme sağlanmasının önem taşıdığını belirterek duruşmaya katılmadı ve celsenin ertelenmesini talep etti.

Avukatlar, mahkemeye sundukları dilekçede, önceki duruşmalarda da benzer sorunlar yaşandığına dikkat çekti. Üçüncü duruşmanın da geçici olarak görevlendirilen bir hâkim tarafından yapıldığını belirten avukatlar, bu nedenle duruşmalarda ve celseler arasında esasa ilişkin ilerleme kaydedilemediğini vurguladı.

Avukatlar, ikinci duruşmaya ait ses kayıtlarının bulunması için daha önce verilen ara kararın uygulanmasını, ana bilgisayardaki kayıtların tespit edilerek dışarı aktarılmasını ve çözümlenmesini istedi. Kayıtların bulunamaması hâlinde bunun nedenine göre gerekli hukuki ve usuli işlemlerin yapılmasını talep etti.

Ses kayıtlarının elde edilemeyeceğinin kesinleşmesi durumunda ise sanık polislerin sorgu ve savunmalarının yeniden alınması için haklarında ihzar kararı çıkarılmasını istedi. Avukatlar ayrıca 26 Haziran’daki üçüncü duruşmanın SEGBİS kayıtlarının çözümlenerek yazılı hâle getirilmesini ve yakın bir tarihe duruşma günü verilmesini talep etti.

Davanın bir sonraki duruşması 18 Aralık, saat 10.00’a ertelendi.

İkinci duruşmada polisler ifade verdi, ses kaydı kayboldu

Davanın ikinci duruşması 18 Şubat 2026’da görüldü. Sanık polislerden komiser Ali H. ile polis memurları Burak Mehmet Ç., Fatih A. ve Zahir K. duruşmaya katılarak savunma yaptı. Diğer komiser İlhan Ç.’nin savunması ise celse arasında talimat yoluyla Erzurum’da alındı.

Duruşmada polislerin sorguları SEGBİS üzerinden kaydedildi. Ancak 26 Haziran’da görülen üçüncü duruşmada dosyaya giren bilirkişi raporu, 2 saat 18 dakikalık kaydın yaklaşık 1,5 saatlik bölümünde ses bulunmadığını ortaya koydu. Görüntülerin bulunduğu, ancak sesin kaydedilmediği tespit edildi.

Çelik’in avukatları, kayıp kayıtların bulunması için Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Daire Başkanlığı ve ilgili bilişim birimleri nezdinde girişimlerde bulunulmasını istedi. Mahkeme de kayıtların akıbetinin araştırılması ve mevcut kayıtların çözümlenerek muhafaza edilmesi için ilgili kurumlara yazı yazılmasına karar verdi. Ancak avukatların 9 Ekim tarihli dilekçesine göre, kayıtların bulunmasına yönelik girişimlerden sonuç alınamadı.

Polisler ne demişti?

Ses kaydının önemli bir bölümünün bulunmadığı ikinci duruşmada sanık polisler, Çelik’e yönelik müdahaleyi savunmuş ve yaralama kastıyla hareket etmediklerini öne sürmüştü.

Komiser Ali H., 8 Temmuz 2023’teki Cumartesi Anneleri eyleminin valilik ve kaymakamlık kararlarıyla yasaklandığını belirterek eylem alanında direnen kişilere karşı zor kullanıldığını söylemişti. Çelik’i gözaltına alırken zor kullandığını kabul eden Ali H., kasten yaralama suçlamasını reddetmişti.

Çelik ise Ali H.’yi kendisini yerdeyken tekmeleyen, ters kelepçe uyguladıktan sonra hakaret eden ve kolunu kırmakla tehdit eden polis olarak teşhis etmişti.

Sanık polis Zahir K. de amirlerinden aldığı talimatı uyguladığını savunmuştu. Avukatların soruları üzerine, “Yakalamanın koşullarının olup olmaması beni ilgilendirmez. Amirler talimat verir, uygularım” diyen Zahir K., gözaltı işlemi sırasında görevini yaptığını öne sürmüştü.

Çelik ise Zahir K.’nin kendisine “Şimdi polisi görürsün, devleti görürsün” dedikten sonra şiddetin başladığını söylemişti.

Polis memuru Burak Mehmet Ç., gözaltı işlemini kendisinin yapmadığını savunarak Çelik’i yaralamasının mümkün olmadığını iddia etmişti. Diğer sanık polis Fatih A. da gözaltı sırasında araç içinde bulunduğunu ve müdahaleye tanık olmadığını söylemişti.

Sanık polisler, görüntülere ilişkin savunmalarında da “Yaralama niyetimiz yoktu” demekle yetinmişti.

Hâkim değişiyor, duruşmalar geç başlıyor

Davada yargılama sürecine ilişkin sorunlar kayıp ses kayıtlarıyla sınırlı değil. 26 Haziran’da görülen üçüncü duruşma, hâkimin değişmesi ve yerine yeni bir hâkim atanmaması nedeniyle 2,5 saat gecikmeyle başlamıştı.

Saat 10.00’da yapılması gereken duruşma için adliye içinden geçici hâkim görevlendirilmiş, SEGBİS bağlantısında yaşanan teknik arıza nedeniyle yargılama 55. Asliye Ceza Mahkemesi salonunda saat 12.30’da başlayabilmişti.

Duruşmayı takip eden avukatlar, salonun fiziki koşullarına da tepki göstermişti. Türkiye Barolar Birliği adına söz alan avukat İlknur Alcan, avukatların duruşmayı ayakta takip etmek zorunda kalmasının adil yargılanma hakkı bakımından sorun yarattığını belirterek daha büyük bir salon talep etmişti.

Çelik, 33 noktada işkence izi tespit edildiğini söyledi

Üçüncü duruşmada söz alan Murat Çelik, Türkiye İnsan Hakları Vakfı tarafından hazırlanan raporda vücudunun 33 ayrı noktasında işkence izi tespit edildiğini söylemişti. Üç yıldır tedavisinin sürdüğünü belirten Çelik, kendisine doğrudan şiddet uyguladığını söylediği polislerden birinin Erzurum’a başkomiser olarak atandığını açıklamıştı.

Çelik, gözaltına alındığı gün hastanede beyin kanaması geçirme tehlikesi bulunduğunu, buna rağmen müdahale edilmediğini ve tomografi için üç saatten fazla bekletildiğini de anlatmıştı.

Çelik’in avukatları, suçlamanın hukuki niteliğinin yeniden değerlendirilmesini ve dosyanın ağır ceza mahkemesinde görülmesini talep ediyor. Avukatlar, Çelik’in avukat olduğunu açıkça beyan etmesine rağmen gözaltına alınması ve müdahale sırasında şiddete maruz kalması nedeniyle suçun “işkence” kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor.

Davanın dördüncü duruşması da kayıp ses kayıtlarına ilişkin belirsizlik giderilmeden sona erdi. Polislerin savunmalarının neden ses içermediği ve kayıtların yeniden elde edilip edilemeyeceği soruları yanıt bekliyor.